Tefsir çeşitleri, farklı yöntemler ve bakış açılarıyla Kur'an'ın açıklanmasını ifade eder. Tefsir ilmi zamanla gelişmiş ve çeşitli ekoller ortaya çıkmıştır. Temelde, tefsir çeşitleri üç ana grupta toplanabilir:
1.
- Bu tür tefsir, nakil yoluyla yapılan açıklamadır. Burada, Kur'an'ın anlamını açıklamak için hadisler, sahabe sözleri ve tabiinlerin yorumları kullanılır. Yani, Kur'an'ı anlamak için öncelikle diğer kutsal metinlere ve geçmişteki alimlerin açıklamalarına başvurulur.
- Örnekler: Tefsir-i Taberi, İbn Kesir'in Tefsiri
2.
- Bu tür tefsir, akılla yapılan yorumdur. Burada, ayetlerin anlamı, akıl yürütme, mantık ve içtihat yoluyla açıklanır. Bu tür tefsirde, Kur'an'ın ayetleri üzerinde derin düşünülür ve bazen çağdaş toplumsal, ekonomik ve psikolojik faktörlere göre de yorum yapılabilir.
- Örnekler: El-Maturidi'nin "Tevhid" anlayışı, İbn Arabi'nin tasavvufi yorumları
3.
- Bu tür tefsir, ayetlerin anlamını kısa ve öz bir şekilde açıklamayı amaçlar. Yorumlama derinliği genellikle sınırlıdır, ancak konunun temel noktalarını ve mesajını anlamayı hedefler.
- Örnekler: Kısa tefsirler, okur kitlesine hitap eden tefsirler
Diğer Çeşitler:
- Tefsir-i İlmi (Bilimsel Tefsir): Bu tefsir, çağdaş bilimsel gelişmeleri ve araştırmaları dikkate alarak yapılan yorumlardır. Kur'an'ın ayetleri modern bilim ile karşılaştırılır ve bu bağlamda açıklamalar yapılır.
- Tefsir-i Tasavvufi: Tasavvuf anlayışına dayalı olarak yapılan tefsirdir. Bu tür tefsir, mistik bir yaklaşım sergileyerek Kur'an'ın derin, manevi anlamlarını ortaya koymayı amaçlar.